Na początku października przedstawiciele państw członkowskich UE głosowali za przyjęciem ostatecznej wersji unijnej sprawy dotyczącej środków wyrównawczych dotyczących pojazdów elektrycznych, planującej nałożenie ostatecznych ceł wyrównawczych na pojazdy elektryczne pochodzące z Chin. W związku z tym UE zatwierdziła tę rezolucję i oczekuje się, że od przyszłego miesiąca nałoży cła importowe w wysokości do 45% na chińskie pojazdy elektryczne.
Komisja Europejska ogłosiła, że decyzja ma na celu ochronę unijnego przemysłu samochodowego i uniemożliwienie chińskim przedsiębiorstwom uzyskiwania nieuczciwej przewagi cenowej na rynku dzięki dotacjom rządowym. Ten środek taryfowy wpływa na wiele producentów samochodów i różne pojazdy elektryczne i oczekuje się, że będzie miał znaczący wpływ na eksport pojazdów elektrycznych z Chin na rynek UE.
„Za i przeciw” – rozbieżne opinie
Komisja Europejska wszczęła pod koniec 2023 r. dochodzenie wyrównawcze wobec chińskich pojazdów elektrycznych i wprowadziła tymczasowe cła w lipcu 2024 r. Zgodnie z wynikami głosowania z 4 października, opublikowanymi przez Komisję Europejską, spośród 27 państw członkowskich UE za głosowało 10 krajów za cłami, 5 głosowało przeciw, a 12 wstrzymało się od głosu.
Jeśli chodzi o konkretne stawki podatkowe, UE nałoży dodatkowe cła w wysokości 7,8% na Teslę, 17% na BYD, 18,8% na Geely i 35,3% na SAIC, podczas gdy innym zaangażowanym producentom pojazdów elektrycznych, ale nieobjętym odrębną próbą, obowiązywać będą stawki w wysokości 20,7%. Obecna europejska stawka celna na import samochodów wynosi 10%, co oznacza, że chińscy producenci samochodów elektrycznych wchodzących na rynek europejski będą musieli zapłacić cła sięgające 45%.
Ta decyzja UE, podjęta przez Francję i Włochy, którym brakuje dużych spółek joint venture z branży motoryzacyjnej w Chinach, może oznaczać początek „ery wspólnych przedsięwzięć” dla chińskich firm samochodowych chcących ekspansji zagranicznej. Z kolei główni europejscy producenci samochodów, w tym Volkswagen, Mercedes-Benz i BMW, wyrazili sprzeciw wobec ceł. Firmy te osiągają wysoką sprzedaż w Chinach – w 2023 r. sprzedają 4,762 mln samochodów, znacznie przekraczając 2,8 mln samochodów sprzedanych w Niemczech.
Volkswagen publicznie nalegał, aby niemiecki rząd sprzeciwił się cłom, stwierdzając, że środki karne utrudniają konkurencję. Sprzeciw wyraził także kanclerz Niemiec Scholz, podkreślając, że Europa musi kontynuować negocjacje z Chinami.
„Odwrotne wspólne przedsięwzięcia” i transfer technologii
W targach motoryzacyjnych w Paryżu, które odbyły się w dniach 14–20 października, wzięło udział wielu chińskich producentów samochodów, takich jak BYD, Hongqi, GAC Group i inni, którzy pomimo zbliżających się ceł nadal wkraczają na rynek europejski z nowymi produktami i technologiami. Znawcy branży postrzegają jednak unijne cła jako część szerszej strategii mającej na celu zdobycie dominującej pozycji w łańcuchu dostaw pojazdów elektrycznych.
Tradycyjni europejscy producenci samochodów pozostają w tyle pod względem elektryfikacji, a unijne cła służą zyskaniu czasu lokalnym producentom. Wiele państw członkowskich UE popiera te cła, aby zachęcić chińskie firmy do inwestowania i zakładania fabryk w Europie.
Kilku chińskich producentów samochodów, w tym Chery, BYD, Great Wall i Geely, planuje budowę fabryk w Europie, aby sprostać wyzwaniom, jakie stwarzają unijne cła. Budowa fabryk w Europie wiąże się jednak z poważnymi przeszkodami, w tym surowymi normami środowiskowymi i normami pracy. Ponadto według doniesień UE zażądała udostępniania lub transferu technologii jako warunku założenia fabryki, co odzwierciedla model wspólnego przedsięwzięcia stosowany przez zagranicznych producentów samochodów wchodzących do Chin.
Pomimo ośmiu rund konsultacji Chiny–UE nie osiągnięto żadnych znaczących postępów. Wysokie cła pozostają główną przeszkodą dla chińskich pojazdów elektrycznych próbujących włamać się na rynek europejski. Niemniej jednak chińskie firmy, wyposażone w najnowocześniejsze technologie, konkurencyjne modele cenowe i nastawione na inteligentne systemy, są zdeterminowane, aby konkurować z międzynarodowymi gigantami na nowym rynku energii. Pomimo wyzwań chińskie marki utrzymały silną obecność w Europie, a globalizacja pozostaje kluczową ścieżką naprzód w stale rozwijającej się branży motoryzacyjnej.